SHH-Jaarverslagen
Welkom op onze overzichtspagina voor de jaarverslaggeving. Binnenkort vindt u hier de diverse grote jaarverslagen van de organisatie. In deze verslagen blikken we uitgebreid terug op de belangrijkste mijlpalen, de behaalde resultaten en de financiële verantwoording van het afgelopen jaar. Daarnaast kijken we vooruit naar onze strategische koers en de plannen voor de toekomst. |
Jaarverslag 2025 en Vooruitzien 2026
In dit gedeelte van de pagina richten we ons specifiek op de jaren 2025 en 2026. U vindt hier een uitgebreide terugblik op het afgelopen jaar. We nemen u in detail mee langs de belangrijkste ontwikkelingen, de grote projecten en de mijlpalen die we in 2025 hebben bereikt, inclusief de bijbehorende verantwoording. Naast deze grondige evaluatie kijken we uiteraard ook vooruit. Onder het hoofd 'Vooruitzien 2026' presenteren we onze concrete plannen, de strategische koers en de ambities voor het huidige jaar. Samen vormen deze documenten een compleet beeld van waar we vandaan komen en waar we naartoe bewegen. |
Bondige versie (download)
Uitgebreid Verslag
Voorwoord Hier is de herschreven paragraaf, aangepast naar een objectieve, ingetogen stijlvorm zonder persoonlijke ontboezemingen, maar met behoud van de feitelijke context: 3.1 Positionering en Historische Waarde De SHH richt zich binnen het historisch onderzoek op specifieke deelaspecten die in de bestaande informatievoorziening onderbelicht blijven. Waar algemene historische platforms veelal brede, bekende thema's behandelen, baseert de stichting haar publicaties op zelfstandig bronnenonderzoek naar de historische achtergrond en context van lokale gegevens. Het onderzoek richt zich onder meer op het achterhalen en documenteren van de exacte betekenis en herkomst van namen. Door deze details te verifiëren en van bewijsvoering te voorzien, vullen de publicaties van de SHH bestaande lacunes in de geschiedschrijving aan. Dit voorziet in een specifieke informatiebehoefte en maakt de online beschikbare documentatie over het lokale erfgoed toegankelijk voor geïnteresseerden. |
 Niet alleen in archiefonderzoek pakken we bronnen grondig aan, ook bij |
3.2 Kwantitatieve Successen en Erfgoedverbinding Het jaar 2025 was cruciaal voor de SHH op het gebied van onderzoekskwaliteit en meetbare resultaten. Het archiveringsproject van het archief van de familie De Vor/De Jong werd verder bewerkt, en het omvangrijke project rond de familie Van Tuyll van Serooskerken van Zuylen werd afgerond. Op het gebied van archiefonderzoek werd het 200ste bezoek aan het Regionaal Archief Zuid-Utrecht geregistreerd en het 5000ste dossier aldaar geopend. Bij Het Utrechts Archief werd de grens van 7000 dossiers overschreden. Daarnaast werden er rondleidingen verzorgd door het Oude Dorp, Houten-Zuid en het buurtschap Oud-Wulven, waarmee de verbinding met het lokale erfgoed werd gefaciliteerd. Op bestuurlijk niveau vond er een wandeling plaats bij het landgoed Oostbroek te De Bilt. 3.3 De Hodoniem Kroniek: Een nieuwe naam voor de publicaties Vanaf het jaar 2026 zal de Vriendenbrief verdergaan onder een nieuwe titel: De Hodoniem Kroniek. Deze naamswijziging is doorgevoerd om de essentie van de communicatie nauwkeuriger te weerspiegelen. Waar een brief een eenmalige mededeling suggereert, staat een kroniek voor een doorlopend, historisch overzicht van gebeurtenissen en verhalen. Dit sluit aan bij de missie van de stichting om de geschiedenis van Houtense straatnamen te onderzoeken en op verhalende wijze vast te leggen voor de toekomst. |
 Een nieuwe naam voor de nieuwsbrief, daar wij van namen en straatnamen houden, zoals |
3.4 Rol in Nazatenonderzoek Een kenmerk van de SHH-activiteiten is de focus op nazatenonderzoek, waarmee wordt ingespeeld op een behoefte onder inwoners van Houten. Gedurende de afgelopen acht jaar is gebleken dat de beschikbaar gestelde informatie over diverse voorouders bijdraagt aan de verbinding van inwoners met hun geschiedenis. Door het ontsluiten van deze voorheen versnipperde informatie wordt historisch inzicht geboden in de genealogische en lokale geschiedenis van Houten. |
.jpg/picture-200?_=19e9c7576f3 "Foto: St. Houtense Hodoniemen ©") Portet van mr. Theodorus Waller (1785-1857) in 1801 naar een tekening van H. J. Post. | .jpg/picture-200?_=19e9c757419 "Foto: St. Houtense Hodoniemen ©") Voorzitter Sander van Scherpenzeel en de heer Erik Rouffaer uit Bussum, de |
.jpg/picture-200?_=19e9c75705f "Foto: St. Houtense Hodoniemen ©") Grafmonument van oud-burgmeester van Houten, de heer Jacob Waller en Mary Watkins | .jpg/picture-200?_=19e9c756cda "Foto: St. Houtense Hodoniemen ©") Grafmonument van William Waller (andere familieleden), jongste zoon van Jacob Waller |
4 Bijlage A
5 Activiteiten, Archiveren en Onderzoek
Dit hoofdstuk geeft inzicht in de kernactiviteiten van de stichting gedurende het jaar 2025. De werkzaamheden zijn verdeeld in drie pijlers die de missie van de SHH ondersteunen: het vastleggen en delen van de lokale geschiedenis. In dit jaar werden twee achterneven uit de families Hol en Schoonheim met elkaar in contact gebracht. Deze twee takken delen een familiehistorie in het Houtense landschap. Hun gezamenlijke verleden op zowel kasteel Oud-Wulven als de voormalige buitenplaats Jeanette-oord in Oud-Wulven leverde nieuwe inzichten op in de verwevenheid van lokale families en hun erfgoedlocaties. In de komende subparagrafen worden de resultaten en de impact van deze activiteiten op het lokale historische bewustzijn gedetailleerder beschreven. |
 In het voorjaar van 2025 konden we het hele Sociaal Cultureel Centrum De Grund |
5.1 SHH-Activiteiten: Buiten de Archieven Naast de archiveringswerkzaamheden, die het historische fundament van de regio vastleggen, vormt de sectie 'Activiteiten' een centraal onderdeel van de publieke aanwezigheid. In dit onderdeel wordt verslag gedaan van de werkzaamheden buiten de reguliere archiefbezoeken om. De nadruk ligt hierbij op de directe interactie met het historische landschap. Door middel van georganiseerde fietstochten, rondleidingen en de gespecialiseerde 'Reconstructieritten' wordt de geschiedenis toegankelijk gemaakt. Deze interactie draagt bij aan de zichtbaarheid van de stichting en de betrokkenheid van de volgers. |
 De Buitenplaats Den Tangh net buiten Rhenen stad, van de jaren ’20 tot 1971 de woning |
Het jaar 2025 stond in het teken van diverse projecten die gericht zijn op de dagelijkse beleving van de lokale geschiedenis. De stichting heeft dit jaar verschillende kleinere, algemene activiteiten ontplooid om de verbinding tussen het verleden en de hedendaagse gemeenschap te versterken. Met deze aanpak zijn concrete doelen gerealiseerd die de zichtbaarheid en de sociale functie van het historisch onderzoek hebben vergroot. De resultaten tonen de impact van de werkzaamheden op het vastleggen en delen van het Houtense erfgoed. 5.1.1 Hobby in de bibliotheek Als beheerder van de website en voorzitter van de SHH is de voortdurende ontwikkeling van de digitale platforms een prioriteit gebleven. De uren die in de loop van de middag, aansluitend aan de werkzaamheden op het gemeentehuis, zijn besteed aan deze taken, zijn ingezet voor het toegankelijk maken van het Houtense erfgoed. |
5.1.2 De Bibliotheek als Sociaal Knooppunt
5.1.3 Familie Hol, voormalige eigenaren van landgoed Oud-Wulven In 1925 vond een veiling plaats die het historische gezicht van de Oud Wulfseweg voor decennia zou bepalen. Op deze veiling kocht de heer Nicolaas Hol het landgoed Oud-Wulven aan. Hiermee werd hij eigenaar van het kasteeltje en van de woningen van Jeannette-oord aan de Oud Wulfseweg 10. Voor Stichting Houtense Hodoniemen vormt deze periode een relevant hoofdstuk in de lokale geschiedschrijving, waarin de familie Hol een centrale rol speelde in het beheer van dit deel van Houten. |
 Huize Jeannette-oord aan de Oud Wulfseweg nr. 10, in het bezit van familie Hol. Bron: |
5.1.3.1 Een ontdekking tijdens rondleidingen De manier waarop deze geschiedenis recentelijk is gedocumenteerd, is het resultaat van de reguliere publieksactiviteiten van de stichting. Vijf jaar geleden nam de heer Henk Hol deel aan een van de rondleidingen door Oud-Wulven. Enkele jaren later nam de heer Fred Schoonheim deel aan een soortgelijke wandeling. Toen de heer Schoonheim de stichting benaderde met het voornemen een artikel te schrijven over de historie van Jeannette-oord, rees het vermoeden dat de twee heren familie van elkaar konden zijn. Na onderzoek bleek deze inschatting juist: de heren zijn achterneven van elkaar, verbonden door hun gezamenlijke grootmoeder, de zus van Nicolaas Hol. 5.1.3.2 Vastlegging van historisch beeldmateriaal Naar aanleiding van dit hernieuwde contact heeft de stichting contact gezocht met de heer Henk Hol. Met zijn medewerking heeft de stichting diverse originele privéfoto's kunnen fotograferen en digitaliseren. Het betreft beeldmateriaal van kasteeltje Oud-Wulven en diverse familieleden uit de periode dat de familie Hol het landgoed bewoonde. Deze foto’s zijn toegevoegd aan het archief van de stichting en tonen de geschiedenis van de Houtense buitenplaatsen vanuit een familiaal perspectief. 5.1.3.3 Contact tussen familie en gedeelde historie De bemiddeling van de stichting heeft in 2025 geleid tot het behoud van historisch materiaal en het herstellen van het contact tussen de twee achterneven. Door het onderzoek naar de familiebanden zijn de heren weer met elkaar in verbinding gebracht. Hiermee brengt de stichting enerzijds historisch materiaal samen en faciliteert zij anderzijds het contact tussen direct betrokkenen bij dit erfgoed. 5.1.4 SHH-Rondleidingen Het jaar 2025 stond voor de stichting in het teken van de uitvoering van haar missie. De stichting richt zich hierbij op het behouden, ontsluiten en toegankelijk maken van de geschiedenis van Houten en de omliggende regio. |
 Een aantal deelnemers aan de rondleiding Houten-Zuid op de fiets in de zomer van 2025. |
Het werk van de stichting wordt gekenmerkt door een zelfstandige en toegewijde inzet. De stichting combineert hierbij wetenschappelijke nauwkeurigheid met lokale betrokkenheid. Er wordt onderzoek verricht waarbij historische gegevens uit archieven worden samengebracht. Dit werk met primaire bronnen – zoals de Kadastrale Hypotheken nr. 4 akten en de dossiers van de Provinciale Waterstaat – vormt de basis voor de kennis die wordt vergaard. De continuïteit van dit tijdrovende onderzoek en het streven naar nieuwe inzichten in de regionale onroerendgoed geschiedenis vormen de kern van het bestaan van de stichting. Dit jaarverslag toont de resultaten van deze werkzaamheden, waarmee historische feiten worden verwerkt tot kennis voor de Houtense gemeenschap. 5.1.4.1 Historische Fietsroute Houten-Zuid Op zondag 24 augustus 2025 vond een fietsrondleiding door Houten-Zuid plaats, waarbij de historie van het gebied op interactieve wijze werd gepresenteerd. De route voerde de deelnemers langs locaties zoals kasteel Schonauwen, de Vijfwal en de Rietplas. Daarnaast was er een ontvangst bij de gerenoveerde boerderij aan het Staatsspoor. Eigenaar Jeroen Becht deelde hier zijn visie op de historische renovatie, gevolgd door een rondleiding door het pand. Deze blik achter de schermen bood de aanwezigen inzicht in de wijze waarop historisch karakter en moderne bewoning samengaan. Dergelijke activiteiten sluiten aan bij het doel van de SHH: het toegankelijk maken van de geschiedenis en het levend erfgoed van Houten voor een breed publiek. Op vrijdag 10 oktober 2025 heeft de stichting de heer Jeroen Becht namens SHH een attentie aangeboden als dank voor het faciliteren van de rondleiding in Houten-Zuid. |
 Een aantal deelnemers aan de rondleiding in Oud-Wulven op de fiets in de zomer van |
5.1.4.2 Historische Fietsroute Oud-Wulven On vrijdag 29 augustus 2025 vond de jaarlijkse fietsrondleiding plaats door het buurtschap Oud-Wulven. Tijdens deze route werd de historische gelaagdheid van het gebied getoond aan de hand van locaties zoals Boerderij Nieuwoord, het kasteelterrein Oud-Wulven en de gronden die destijds in het bezit waren van Koning Lodewijk Napoleon. De tocht eindigde bij boerderij Nieuw Slagmaat, waarmee de verbinding tussen het historisch erfgoed en het hedendaagse streeklandschap werd gelegd. Met deze activiteit ontsluit de SHH lokale verhalen op locatie om de geschiedenis van Houten en omstreken toegankelijk te maken. 5.1.4.2.1 De Schatkamer van Folmina Onderdeel van de rondleiding was een ontvangst bij Huis Folmina, waarbij de eigenaar de geschiedenis van het gebouw toelichtte. De stichting verkreeg hierbij toegang tot de tuin en twee specifieke bijgebouwen met historische waarde:
Deze bezichtigingen boden de deelnemers direct inzicht in de diverse historische functies en de architectuur van het erfgoed in Oud-Wulven, variërend van koninklijk landbezit tot de dagelijkse nutsvoorzieningen. |
 De heer Bert van der Houwen tijdens zijn historische uitleg over zijn woning in het Oude |
5.1.4.3 Historische Wandelroute het Oude Dorp In het najaar van 2025 vonden de wandelrondleidingen door het Oude Dorp plaats op de vrijdagmiddagen van 19 en 26 september en 3 oktober. Door een verschuiving in de planning was de opkomst lager dan in voorgaande jaren. De aanwezige deelnemers reageerden positief op de gepresenteerde historische feiten en anekdotes. Dit jaar waren er onder de deelnemers personen die de tickets als geschenk hadden ontvangen. 5.2 SHH-Archiveren: Duurzaamheid van Erfgoed De Stichting Houtense Hodoniemen (SHH) houdt zich sinds acht jaar bezig met het veiligstellen van lokaal en regionaal erfgoed. Via gerichte archiveringsprojecten richt de stichting zich op het behoud van unieke documentatie. Voorbeelden hiervan zijn de beheerarchieven van Kasteel Vuylcop, het huisarchief van Boerderij Rijsbrug en een verzameling papieren uit Opheusden over landerijen in het buurtschap Oud-Wulven. Deze werkzaamheden zijn gericht op het fysieke behoud van de stukken en dragen bij aan het inzicht in de juridische, economische en dagelijkse geschiedenis van de regio. |
 Het met succes afgeronde onderzoeksrapport naar de eigendomshistorie van het pand |
5.2.1 De Pijler ‘Archiveren’ in 2025 In 2025 heeft de SHH binnen de pijler ‘Archiveren’ bijgedragen aan de veiligstelling van familiearchieven. Deze werkzaamheden zijn gericht op het tegengaan van de versnippering van particulier erfgoed en het veiligstellen van bronnen voor toekomstige generaties. Door deze archieven gestructureerd te digitaliseren en te ontsluiten, beoogt de stichting historische informatie te bewaren en toegankelijk te maken voor het publiek. Deze verwerking draagt bij aan het behoud en de continuïteit van de kennis over de Houtense geschiedenis. 5.2.2 Nieuwe Ontwikkelingen en Collecties Het jaar 2025 bracht een uitbreiding van de collectie, met de nadruk op persoonlijke en thematische verzamelingen die betrekking hebben op de regionale historie. Zo zijn er stappen gezet in de ontsluiting van het uitgebreide familiearchief De Vor/De Jong uit Lexmond, een collectie met genealogische en sociale data over de omgeving van Lexmond. 5.2.3 Archiveren: familiearchief De Jong/De Vor 5.2.3.1 De Collectie en de Lexmondse Historie In 2023 ontving het bestuur de vraag om het familiearchief van De Jong/De Vor uit Lexmond te archiveren, een collectie die de geschiedenis van ruim twee eeuwen beslaat. De familie De Jong leverde in deze periode diverse lokale notabelen in Lexmond. Het archief omvat documenten zoals correspondentie, kaarten, tekeningen, portretten, bouwtekeningen, en diverse overlijdens-, trouw- en visitekaartjes. De heer Arie de Jong heeft met het beschikbaar stellen van dit archief deze bron voor toekomstige onderzoekers toegankelijk gemaakt. |
 Het te archiveren archief van familie De Vor/De Jong uit Lexmond (gem. |
Tijdens de inventarisatie is een origineel formulier van de volkstelling van het dorp Lexmond uit het jaar 1832 aangetroffen. Naar aanleiding hiervan is overwogen of dit document thuishoort in het gemeentearchief van de gemeente Vijfheerenlanden, waar Lexmond onder valt. Daarnaast is tussen de documenten een litho van het dorp Lexmond uit circa 1750 gevonden. Om het contact met de opdrachtgever uit Woerden te onderhouden, heeft het bestuur op zaterdag 18 oktober 2025 een bezoek gebracht aan de heer Arie de Jong in het verpleegtehuis in Woerden, in het bijzijn van zijn dochter. Tijdens dit bezoek is aan de hand van twee meegebrachte archiefdozen de voortgang van het archiveringsproces getoond. Hoewel de stichting reeds diverse archiveringsprojecten heeft uitgevoerd, is de omvang en de aard van deze specifieke collectie zeldzaam binnen de werkzaamheden. |
 De heer Arie de Jong, opdrachtgever van het archief van de familie en voorzitter |
 Het te bewerken archief van familie De Vor/De Jong. |
5.2.3.2 Nieuw Inzicht: Verbindingen met Nationale Figuren
5.3.1 Schenking en Waardebepaling van Lokale Documentatie In de zomer van 2025 werd de SHH benaderd door |
 Sander bij de klok op zaterdagmiddag 9 augustus 2025 om 13:30 uur precies nadat hij twintig |
 De bigshopper met overgebrachte Houtense documentatie van de heer Chriet Tituaer |
Bij de bezichtiging stelde het bestuur vast dat het merendeel van dit materiaal zich in goede staat bevond en relevant is voor het regionale archief. De collectie geeft inzicht in de lokale onderwerpen die de wetenschapper in zijn privéomgeving verzamelde, en vormt een aanvulling op het lokale historische corpus. 5.3.2 Toekomstige Ontsluiting en Raadpleging In september 2025 bracht de SHH de verzameling over naar het Regionaal Archief Zuid-Utrecht (RAZU) in Wijk bij Duurstede, waarna de schenkingsovereenkomst door de familie werd ondertekend. Op termijn wordt dit archief, met de focus op Houtense onderwerpen en de verzamelaarsblik van Chriet Titulaer, bewerkt door het RAZU en krijgt het een eigen toegang. Op een nader te bepalen moment wordt de collectie in de studiezaal opengesteld voor onderzoekers. Dit project illustreert de functie van de SHH als verbinding tussen private collecties en openbare archiefinstellingen. |
 De kadastraal onderzochte woning aan de Brink nr. 24 te Schalkwijk, eens in bezit van |
5.4 SHH-Onderzoek: Eigendomsketen en Bewonersgeschiedenis In 2025 heeft de stichting binnen de pijler ‘Onderzoek’ een eigendomsonderzoek uitgevoerd voor een pand in Schalkwijk. Waar reguliere archiefdiensten bronnen beschikbaar stellen, analyseert de stichting deze gegevens om de eigendomsketen in kaart te brengen en losse archiefstukken samen te voegen tot een chronologisch overzicht. Hiermee wordt bijgedragen aan de Houtense geschiedschrijving. 5.4.1 Onderzoek naar de woning aan de Brink 24 in Schalkwijk In de zomer van 2025 werd de stichting benaderd door de heer David van Leeuwen met een onderzoeksvraag betreffende zijn woning aan de Brink 24. De opdracht omvatte het in kaart brengen van de eigenaarsgeschiedenis over de periode 1832 tot 1987 en de bewonersgeschiedenis tussen 1850 en 1900. |
 De heer David van Leeuwen en Sander van Scherpenzeel tijdens de overhandiging van |
5.4.1.1 Notitie en historisch inzicht Dit onderzoek, waaraan gedurende drie maanden is gewerkt, heeft geresulteerd in een notitie. De stichting heeft hiermee de formele eigendomslijnen en de opvolging van bewoners in kaart gebracht, en inzicht gegeven in de gelaagdheid van de woning binnen de lokale context. Door de reconstructie van de levens en sociale positie van de bewoners uit de tweede helft van de negentiende eeuw, heeft de stichting de historische identiteit van het adres Brink 24 belicht op basis van de kadastrale feiten. Dit type nazaten- en bewonersonderzoek draagt bij aan het ontsluiten van het verleden van individuele panden. Deze opdracht is toegevoegd aan het portfolio van de stichting en heeft geleid tot de oplevering van de resultaten voor de opdrachtgever en een bijdrage aan het particuliere Houtense erfgoed. 5.4.2 Onderzoek van de woning aan de Houtenseweg 12 in Odijk In het kader van de doelstelling om de historie van Houten en omgeving toegankelijk te maken, heeft de stichting in 2025 een historisch onderzoek uitgevoerd naar het pand aan de Houtenseweg 12 in Odijk. Dit project werd op vrijdag 19 december 2025 afgerond met de overhandiging van de historische notitie aan de bewoners. |
 Overhandiging van het onderzoeksrapport. |
Het onderzoek illustreert de werkwijze van de stichting: een combinatie van archiefonderzoek en lokale context, resulterend in een document voor de eigenaren. Dit project voegt een gedocumenteerde locatie toe aan de portfolio binnen de regionale omgeving en toont de maatschappelijke interesse in privaat historisch onderzoek. 5.4.3 Onderzoek: naar de tuinpaden in de tuin van Groot en Klein Payenborch Op vrijdag 5 september 2025 bracht het bestuur een bezoek aan de heer Peter van der Wens in Utrecht. Aanleiding voor dit bezoek was zijn verzoek om historisch onderzoek te doen naar de oorspronkelijke plattegrond van de tuinen van Groot Payenborgh en Kleyn Payenborch. Deze historische panden aan de Oudegracht 320 hebben een geschiedenis als onder meer Brouwerij De Aker en het Tandheelkundig Instituut. Hoewel Het Utrechts Archief diverse foto’s bewaart van de achtertuin, is een gedetailleerde werktekening onvindbaar voor de huidige bewoners van het in 1995 gerealiseerde hofje aan de Lange Nieuwstraat. De bewoners van dit hofje hebben de wens om de paden op de plek waar voorheen het auditorium stond, weer zichtbaar te maken. Tijdens de bijeenkomst zijn samen met de heer Van der Wens diverse digitale bronnen ontsloten en is er gezocht naar niet eerder opgemerkte aanwijzingen. Hierbij is historisch bronnenonderzoek ingezet om de contouren van de verdwenen tuin in kaart te brengen. Deze samenwerking sluit aan bij het doel van de stichting om historisch erfgoed in de fysieke leefomgeving zichtbaar te maken. |
 Gezicht in de tuin achter het huis Oudegracht 320 ("Payenborch") te Utrecht in de |
5.5 SHH-Activiteiten: de buitenwereld 5.5.1 SHH-Reconstructieritten De term 'Reconstructieritten' wordt binnen de stichting gebruikt voor de historische expedities buiten de directe Kromme Rijn-regio. Het doel van deze ritten is het onderzoeken van onderwerpen met een directe Houtense of Kromme Rijn-gerelateerde connectie. Tijdens deze expedities verricht het bestuur archief- en veldonderzoek, worden er foto's gemaakt en worden de feiten ter plekke gecontroleerd. De bevindingen worden vervolgens gedeeld via de sociale mediakanalen van de stichting. |
 De drie gedenkhoutjes in de zuidgevel van Sociaal Cultureel Centrum De Grund met |
De historische waarde van deze reizen ligt in het verzamelen van visuele documentatie van steden, boerderijen of begraafplaatsen die niet in de archieven aanwezig is. Door deze locaties fysiek te bezoeken, worden de historische relaties tussen Houten en bredere nationale netwerken onderzocht en vastgelegd. De resultaten van deze Reconstructieritten vormen een aanvulling op de gegevens uit de Utrechtse archieven en dragen bij aan de lokale geschiedschrijving. 5.5.2 Reconstructierit: de historische erfenis van De Grund en De Schone Hofstede Op vrijdag 28 maart 2025 vond een 'Reconstructierit' plaats, uitgevoerd door de stichting in samenwerking met de heer Co van Bentum van de gemeente Houten. Deze middag was gericht op het documenteren van twee historische locaties, waarbij het veldonderzoek diende ter aanvulling en verificatie van de bestaande archiefgegevens. |
 De heer Co van Bentum, die samen met Sander van Scherpenzeel de middag verzorgde |
5.5.2.1 De Grund voor de historie vastgelegd Onze eerste focus lag op het Sociaal Cultureel Centrum De Grund aan De Poort, een gebouw dat binnen enkele jaren plaats zal maken voor nieuwbouwappartementen. Het doel van de stichting was om door middel van uitgebreide fotografie de huidige staat van dit gebouw – van exterieur tot interieur – voor de toekomst vast te leggen. |
 Tijdens het bezoek aan De Schone Hofstede kwamen we diverse lieve dieren |
De historische waarde van deze vastlegging kreeg een extra dimensie tijdens de rondgang door het pand. Het bestuur bezocht onder andere de ruimte waar Sander ruim dertig jaar geleden als kleuter de peuterspeelzaal bezocht; een ruimte die na die periode nagenoeg onveranderd bleek te zijn. |
 Het herenhuis De Grund uit 1877 aan De Poort nr. 42, de vroegere ambtswoning van |
5.5.2.2 De Van Brienen-connectie op De Schone Hofstede De middag werd afgesloten met een bezoek aan Boerderij De Schone Hofstede aan de Beusichemseweg in 't Goy, de woonplaats van de heer Willem Vernooij. Deze locatie is van historisch belang, aangezien de boerderij tot de jaren zeventig en tachtig in het bezit was van nazaten van de familie Van Brienen van de Groote Lindt. Deze familie staat al geruime tijd centraal in het onderzoek van de stichting. |
 De heren Sander van Scherpezeel en Willem Vernooy, bewoner van boerderij De |
De historische waarde van dit bezoek werd concreet dankzij een eerdere aanwijzing uit een publicatie van Maria van den Lovebosch uit 2009. De heer Vernooij ontving de vertegenwoordigers van de stichting en stelde hen in de gelegenheid de originele aankoopakte tussen hemzelf en de rentmeester van de familie Van Brienen te bestuderen en te fotograferen. Dit directe, fysieke bewijsstuk documenteert de transitie van adellijk bezit naar particulier eigendom in deze regio. De Reconstructierit werd gefaciliteerd door de heer Willem Vernooij en zijn neef Co van Bentum. |
 Villa Sonnevanck met vooraan de Utrechtseweg met daaraan een provinciale grenspaal |
5.5.3 Reconstructierit: onderzoek naar het Grafmonument van Notaris Aaldrik Buurma 5.5.3.1 De start van het onderzoek Op dinsdag 6 april 2025 heeft de stichting een onderzoek uitgevoerd naar het grafmonument van de voormalige Houtense notaris Aaldrik Buurma en zijn echtgenote. De notaris, destijds woonachtig in Villa Sonnevank (thans Romeinenpoort 1, Houten), ligt vermoedelijk begraven op begraafplaats Tolsteeg (Maansteenweg 1, Utrecht). Dit onderzoek maakte de kwetsbaarheid van digitale erfgoedregistraties inzichtelijk. 5.5.3.2 Tegenstrijdige digitale data en ruimingsvermoeden De coördinaten van het graf waren op de websites grafzoeker.nl en Online-begraafplaatsen.nl inconsistent, waardoor het monument tijdens een inspectie op de begraafplaats niet kon worden gelokaliseerd. Gelet op de resultaten van deze veldinspectie en de administratieve onduidelijkheid, bestaat het sterke vermoeden dat het grafmonument is geruimd. 5.5.3.3 Administratieve processen en data-integriteit Het onderzoek werd bemoeilijkt door de informatievoorziening vanuit de begraafadministratie van de gemeente Utrecht. Een medewerker ontkende per e-mail dat de gemeente de bron is van de data op grafzoeker.nl, wat in tegenspraak is met de informatie op de gemeentelijke website. Ook raadpleging van een openbare bekendmaking over ruimingen leverde louter een lijst met grafmonumentennummers op, waardoor de ruiming nog niet definitief via de administratie kon worden bevestigd. 5.5.3.4 Conclusie van het onderzoek Deze casus illustreert de uitdagingen bij het fysiek verifiëren van digitale historische data en de noodzaak van aanvullend archiefonderzoek. Hoewel het grafmonument van notaris Buurma niet is aangetroffen, bevestigt de zoektocht de noodzaak van kritische bronnenverificatie en toont het de risico's van het verdwijnen van fysiek erfgoed op stedelijke begraafplaatsen. 5.5.3.5 Funerair erfgoedonderzoek op begraafplaats Soestbergen In het voorjaar van 2025 werden de reguliere activiteiten van de stichting tijdelijk gereduceerd vanwege privé omstandigheden. Tijdens deze periode vonden er echter observaties plaats in de omgeving van het Diaconessenhuis en revalidatiecentrum De Hoogstraat in Utrecht. Dit leidde tot een historisch relevante waarneming op begraafplaats Soestbergen, gelegen aan de Gansstraat nr. 167. |
 De heren André Botermans, secretaris, en Sander van Scherpenzeel op zaterdag 12 april 2025 |
 De grafzerk van familie Van Hangest d ‘Yvoy, op begraafplaats Soestbergen te Utrecht. |
5.5.3.6 Van rustpunt naar historisch speurwerk De stichting heeft in het verleden herhaaldelijk onderzoek gedaan op begraafplaats Soestbergen naar de graven van prominente Utrechters en adellijke families. Omdat diverse historische familiegraven destijds niet gelokaliseerd konden worden, is besloten de zoektocht te hervatten met een verhoogde nauwkeurigheid en een systematische aanpak. Dit onderzoek richt zich niet uitsluitend op het traceren van de fysieke grafstenen, maar brengt tevens de achterliggende familiegeschiedenissen in kaart. Hierbij worden genealogische verbanden onderzocht en wordt de symboliek op de monumenten geanalyseerd in relatie tot de levensloop van de begravende. Op deze wijze wordt de begraafplaats ontsloten als een tastbaar archief dat bijdraagt aan de geschiedschrijving van Utrecht. |
 Het grafmonument van de familie Waller, die we toevalligerwijs ondekten tijdens |
Na het lokaliseren en fotograferen van de belangrijkste graven, zijn deze vastgelegd met GPS-coördinaten. Hierdoor zijn de locaties ook in de toekomst vindbaar. 5.5.3.7 Een blijvende herinnering voor de toekomst Dit project draagt bij aan de toegankelijkheid van de lokale geschiedenis. Door de locaties van de graven te verwerken in Google Maps, zijn deze voor het publiek te bezoeken. Het is de bedoeling om deze kaart op termijn online te publiceren. Met deze werkzaamheden wordt een digitale laag aan de begraafplaats toegevoegd. Dit sluit aan bij de doelstelling van de SHH om historisch onderzoek te verrichten. Het project laat zien hoe gegevens uit een complexe periode kunnen worden behouden voor algemeen gebruik. 5.5.3.8 Reconstructierit: Rhenen: Op Jacht naar Sporen van Dokter Waller Op maandag 9 juni 2025 is een onderzoeksrit uitgevoerd naar Rhenen. Via station Utrecht Vaartsche Rijn en met gebruik van OV-fietsen is de locatie bereikt. Tijdens dit bezoek stond het vastleggen van de nalatenschap van de familie Waller centraal. Dit heeft geleid tot aanvullende inzichten in de samenhang tussen de lokale geschiedenis, het erfgoed en de sociale omgeving. |
 Straatnaambord van de Dokter Wallerstraat in Rhenen. |
5.5.3.9 Van Grafsteen tot Sociale Woningbouw De eerste locatie die werd bezocht, was Begraafplaats Rhenen Stad aan de Achterbergseweg 65. De stichting heeft hier het familiegraf van dokter William Waller gefotografeerd, waar tevens zijn dochter en overige familieleden Nedorost begraven liggen. William Waller was de jongste zoon van oud-burgemeester Jacob Waller. Tijdens dit bezoek is daarnaast het graf van de familie Ouwehand gedocumenteerd, de naamgevers van de lokale dierentuin.
|
 De naam inscriptie op het grafmonument van de familie Waller te Rhenen. |
5.5.3.10 Landgoed Den Tangh: De Fysieke Thuisbasis De dag sloten we af aan de Utrechtsestraatweg, net buiten de stad, bij Landgoed Den Tangh. Dit was de plek waar dokter Waller van de jaren '20 tot 1971 woonde, waarna het overging naar zijn dochter Carla Vincentia Nedorost-Waller. We hebben het landgoed vanuit verschillende perspectieven vastgelegd. De combinatie van deze drie unieke objecten – het graf, de straat, en de woning – heeft de SHH een complete set aan beelden en contextuele data over de blijvende sporen van de familie Waller in Rhenen gegeven. Na al dat speurwerk sloten we de dag gezellig af met een welverdiende pauze op een terras! |
 Deze woning aan de Utrechtsestraatweg nr. 67 in Rhenen behoorde bij het landgoed |
5.5.4 Reconstructierit: Koudekerk aan den Rijn: Tussen Familiewortels en Heerlijkheden 5.5.4.1 Het Tweeledige Onderzoeksdoel Op zaterdag 5 juli 2025 stond een zorgvuldig geplande expeditie naar Alphen aan den Rijn en Koudekerk aan den Rijn op het programma. De trein en de OV-fiets brachten ons efficiënt ter plekke, ondanks de route langs diverse sobere bedrijventerreinen. Het doel was tweeledig: het traceren van de wortels van de familie Waller en het documenteren van het voormalige bezit van de familie Van Tuyll van Serooskerken van Zuylen. 5.5.4.2 Sporen van Burgemeester Waller De verkenning startte op Begraafplaats Koudekerk aan den Rijn aan de Hoogewaard, waar het graf van een aantal bekenden van een goede kennis werd bezocht, waarmee een directe link met het lokale erfgoed werd gelegd. Het onderzoek verplaatste zich daarna naar de buitenplaats Den Toll. Dit historische pand was de residentie van burgemeester Jacob Waller |
 De voorkant van het herenhuis of boerderij De Toll te Koudekerk aan den Rijn aan het Hofstedelaantje 1, daar waar Jacob Waller en zijn echtgenote Mary Watkins begonnen in 1875. |
 De oprijlaan van Huize Den Toll aan het Hofstedelaantje 1 te Koudekerk aan den Rijn. |
5.5.4.3 Het Bezit van families Van Pallandt en Van Tuyll van Serooskerken Ten slotte concentreerde de missie zich op de Lagewaard. Hier werden de boerderijen Olt Gent, Klein Rozenburg en Groot Rozenburg in beeld gebracht, onroerend goed dat eens toebehoorde aan de familie Van Tuyll van Serooskerken van Zuylen. De succesvolle vastlegging van al deze objecten – van begraafplaats tot buitenplaats en historische boerderij – heeft de SHH uniek contextueel materiaal opgeleverd. |
 Boerderij Groot Rozenburg aan de Lagewaard nr. 76 te Koudekerk aan den Rijn, eens het bezit van de familie Van Pallandt en Van Tuyll van Serooskerken van Zuylen. |
5.5.4.4 Conclusie en Documentatie Dit rijke materiaal zal direct worden toegevoegd aan zowel de Waller-pagina als de Van Tuyll-pagina op onze website. De terugreis, die verliep via een alternatieve route met de R-Net trein via Boskoop en Waddinxveen naar Gouda (daar de verbinding via Leiden niet beschikbaar was), rondde deze productieve onderzoeks- en documentatiedag af met een duidelijk |
 Boerderij Olt Gent (voorheen Kaliwoengoe) aan de Landlustweg nr. 16 te Oudshoorn, eens het bezit van de familie Van Pallandt en Van Tuyll van Serooskerken van Zuylen. |
5.5.5 Reconstructierit: Vathorst en Hooglanderveen: De Nalatenschap van Coelhorst 5.5.5.1 Gerichte Onderzoeksmissie in Amersfoort Op maandag 18 augustus 2025 werd, in gezelschap van een relatie, een gericht bezoek gebracht aan Amersfoortse Vathorst en het nabijgelegen Hooglanderveen. Deze reis was noodzakelijk voor het SHH-onderzoek naar de familie Van Tuyll van Serooskerken van Zuylen, aangezien deze familie, via de Van Zuilen-tak, in het verleden het nabijgelegen Landgoed Coelhorst in bezit had. |
 Sander van Scherpenzeel tijdens de reconstrucrierit in Hooglanderveen op Van Tuyllstraat in de zomer van 2025. |
 Straatnaamborden Van Tuyllstraat en Van Zuylenstraat in Hooglanderveen. |
 Sander van Scherpenzeel tijdens de reconstructierit in Rhenen, op zoek naar de historie van dokter William Waller. |
5.5.5.2 Visuele Documentatie van de Adellijke Sporen De kern van het onderzoek bestond uit het vanuit diverse hoeken en oogpunten fotografisch vastleggen van twee specifieke straten: de Van Tuyllstraat en de Van Zuilenlaan. Dit beeldmateriaal is verzameld ten behoeve van de documentatie op de website van de SHH. Binnen dit platform wordt specifieke aandacht besteed aan de Coelhorst-tak, een familietak waarvan de nazaten (de familie Belaerts van Blokland) het landgoed tot op de dag van vandaag in bezit hebben. Het onderzoek biedt een historisch inzicht door de directe visuele koppeling te leggen tussen de historische bezittingen (Coelhorst) en de hedendaagse stadsontwikkeling van Amersfoort Vathorst. Naast dit werk bezochten we een begraafplaats waar enkele familieleden van de vriend rusten. De zonnige en warme dag werd afgesloten met een wandeling in het buitengebied en het volgen van een geocache-route door Vathorst, wat voor een welkome ontspanning zorgde na het intensieve vastleggen van de sporen van de adel. 6 Bijlage B 7 Lezingen en Interviews In 2025 heeft de stichting resultaten behaald op het gebied van historisch onderzoek. Samen met de heer Rouffaer uit Bussum, de achterkleinzoon van oud-burgemeester Jacob Waller, is de familiegeschiedenis in de gemeenten Houten en Rhenen belicht. De lokale krant heeft hier in de zomer aandacht aan besteed. Daarnaast heeft het bestuur op uitnodiging van de Historische Vereniging Oudheidkamer Rhenen en Omstreken een lezing verzorgd over de familie Waller. De details van deze activiteiten worden in de volgende paragrafen nader toegelicht. |
 Op dinsdag 4 november 2025 werd SHH uitgenodigd bij Historische Vereniging |
7.1 Interview: Belang van het Houtens Nieuws Het Houtens Nieuws, in de volksmond bekend als 't Groentje, is voor Stichting Houtense Hodoniemen (SHH) een strategisch onmisbaar medium. Als regionaal huis-aan-huisblad behoudt de krant een uitzonderlijk en diepgaand lokaal leesbereik. Dit stelt ons in staat om de inwoners van Houten direct te bereiken met onze historische bevindingen, wat essentieel is voor de maatschappelijke verankering van onze activiteiten. |
 Het Houtens Nieuws besteedde in de zomer van 2025 aandacht aan het afgeronde project van de familie Waller. |
7.1.1 Publieksbereik en Naamsbekendheid De constante aanwezigheid in dit medium garandeert voor SHH een publieksbereik. De kracht van deze communicatie schuilt in het vermogen om de lokale gemeenschap te betrekken bij de geschiedenis van hun eigen woonomgeving, waardoor historische kennis wordt verspreid. Hierdoor bouwt de stichting aan de naamsbekendheid. 7.1.2 Dank aan de Redactie We zijn de redactie van het Houtens Nieuws elk jaar opnieuw zeer erkentelijk voor de bestede aandacht. Wij spreken onze diepste dank uit voor het belangeloos publiceren van onze bijdragen en het continu aandacht schenken aan onze stichting. Deze onbetaalde redactionele ruimte is van onschatbare waarde voor het realiseren van onze doelen en het levend houden 7.2 Interview: Huis-aan-Huis blad Het Houtens Nieuws (’t Groentje) 7.2.1 Interview en Onthulling: De Waller-Collectie Op woensdagmiddag 13 augustus 2025, een uitzonderlijk warme zomerdag, vond in Restaurant De Roskam een bijzonder interview plaats met Annette Stolk (journalist) van het Houtens Nieuws. Centraal stond de succesvolle en vruchtbare samenwerking tussen de stichting en de heer Erik Rouffaer uit Bussum. Hij is de achterkleinzoon van de invloedrijke oud-burgemeester |
 De heer Erik Rouffaer en Sander van Scherpenzeel bij het straatnaambord van de |
7.2.2 De Lens van William Waller De samenwerking met de heer Rouffaer leverde een uniek historisch inzicht op in de leefwereld van het vroeg-twintigste-eeuwse Houten. In de zomer van 2024 stelde de heer Rouffaer een omvangrijk familiealbum ter beschikking, deels samengesteld door William Waller, de zoon van de burgemeester en een fervent amateurfotograaf. Deze collectie aan authentieke en vaak ongeziene beelden bood een zeldzame blik achter de schermen van het burgemeestersgezin en documenteerde het dagelijks leven in Houten op een wijze die de 7.2.3 Waardering en Afsluiting Ter afsluiting van de interviewsessie en als blijk van onze diepe waardering voor zijn toewijding en bereidwilligheid, bood de SHH de heer Rouffaer een fles wijn aan. Dit gebaar onderstreepte het belang dat wij hechten aan de samenwerking met nazaten van historische figuren. De middag werd op passende wijze vastgelegd door de heren Sander en Rouffaer bij het straatnaambord van de Burgemeester Wallerweg, een fysieke herinnering aan de man wiens familiegeschiedenis door dit project weer levend is geworden voor een breed publiek. |
 Sander van Scherpenzeel bedankt de heer Rouffaer voor de prettige samenwerking voor de ontwikkeling van de Waller-pagina en het leveren van de familiefoto’s. |
7.3 Aankondiging ‘t Groentje Rondleidingen Zoals ieder jaar geven wij de diverse rondleidingen door Houten-Zuid, het Oude Dorp en Oud-Wulven, voor aankondiging hiervan gebruiken wij diverse mediakanalen. Een groot voordeel is al jaren dat BDU-media uit Barneveld, uitgeverij van ons Houtens Nieuws, bijgenaamd ’t Groentje de aankondigingen hiervan plaatst in de krant. Hier zijn we ze zeer erkentelijk voor. 7.4 Lezingen Naast het ontsluiten van archieven en het digitaliseren van bronnen, zet de stichting zich 7.5 Lezing; Jacob Waller in Rhenen 7.5.1.1 De Succesvolle Lancering van de Waller-Pagina Voortbouwend op de ontwikkelingen die u in het Jaarverslag 2024 kon lezen, bereikten we op Dit project leidde tot diverse archiefbezoeken, waaronder op 27 maart en 18 juni 2025 bij het 7.5.1.2 Waardevolle Samenwerking en Nieuwe Contacten De totstandkoming en het succes van de Waller-pagina is een prachtig voorbeeld van de 7.5.1.3 De Lezing in Rhenen De kennisdeling bereikte een hoogtepunt toen de heer Hovestad ons uitnodigde om vanuit Ons aandeel in de lezing was een geweldige ervaring. Hoewel een lijst met aandachtspunten |
 De vele dossiers die we bij het Regionaal Archief Noordwest Utrecht in Breukelen |
 De werkplek bij het Regionaal Archief Noordwest Utrecht waar we het meest van de tijd in de |
8 Bijlage C 9 Bezit van Utrechtse Adellijke Families: 9.1 Familie Bosch van Drakestein (takken Nieuw-Amelisweerd en Kasteel Drakensteyn en De Vuursche) In 2025 heeft de stichting onderzoek verricht naar de familie Bosch van Drakestein. De focus lag op de reconstructie van het familiebezit via archiefonderzoek, wat inzicht heeft gegeven in de maatschappelijke en economische fundamenten van deze familie. |
 Prent van het dorp de Lage Vuursche (gem. Baarn) in de periode 1700-1750. Vrijwel alle |
9.1.1 Archiefonderzoek, Adellijke Vorming en Onroerend Goedtransacties Het jaar ving aan met intensief archiefonderzoek. In het voorjaar en de zomer bezocht het bestuur het RHC Rijnstreek en Lopikerwaard in Woerden ten behoeve van onderzoek naar onroerend goed. In het najaar richtte het onderzoek zich op het Nationaal Archief. Hier werd onderzoek verricht in de archieven van de Koninklijke Besluiten van Koning Willem I, II, III en Koningin Wilhelmina. Dit resulteerde in gegevens over de achternaamsvaststellingen voor de takken Bosch van Drakestein en Bosch van Oud-Amelisweerd, alsmede details betreffende de twee adelverheffingen in 1829 en 1893. Tevens werd het Koninklijk Besluit onderzocht waarin jhr. Paulus Willem Bosch van Drakestein het beheer en onderhoud van de Koningsweg, gelegen tegenover de buitenplaatsen Nieuw- en Oud-Amelisweerd, overnam van de Provincie Utrecht. |
 Sander op de studiezaal van het Regionaal Historische Centrum Rijnstreek en Lopikerwaard te |
Het kadastrale onderzoek omvatte een gedetailleerde inventarisatie. Aan het eind van de zomer is de boedelscheiding van diverse hoofdpersonen uit de Bosch de Vuursche Tak onderzocht via Kadastrale Hypotheken nr. 4 akten. In september volgde de analyse van ruim 60 Kadastrale Hypotheken nr. 4 akten betreffende grondverkopen in de gemeenten Baarn, de Lage Vuursche en De Bilt door de heren Paulus Jan Bosch van Drakestein en Frederik Bosch van Drakestein. Deze akten, inclusief die van de verkopen in de jaren ’50, ’60 en ’70, zullen als PDF worden gepubliceerd. 9.1.2 Van Noord-Brabant tot Zeeuws-Vlaanderen: De Geografische Spreiding In het najaar is onderzoek verricht naar het bezit van de familie Bosch van Drakestein in het midden en eind van de negentiende eeuw rond ’s-Hertogenbosch. Jhr. Paulus Jan Bosch van Drakestein, Commissaris van de Koning, bezat landerijen in Eethen bij Wijk en Aalburg, Vught, Den Dungen, en het jachtrecht in de gemeente Hedel. De relevante akten worden in een later stadium gepubliceerd. In december 2025 richtte het onderzoek zich op de gronden van de Nieuw-Amelisweerd tak in Zeeuws-Vlaanderen. Een in 2021 gevonden Kadastrale Hypotheken nr. 4 akte beschreef deze bezittingen in Terneuzen, Axel, Koewacht en St. Jansteen, geregistreerd bij het voormalige hypotheekbewaarderskantoor te Goes (na 1966 in Middelburg). De gronden waren afkomstig van Theodoris Serraris, de vader van Lucie Serraris, moeder van de acht kinderen van Bosch van Drakestein Ghislain/Ghislaine. Het merendeel van dit bezit kwam toe aan jhr. Louis Bosch van Drakestein uit Huis ter Heide, destijds directeur van de VVV Zeist. Dit onderzoek wordt in 2026 voortgezet ten behoeve van de Nieuw-Amelisweerd-pagina. Tevens zijn de gronden van de familie Bosch in de omgeving van Ede, Bennekom en Wageningen onderzocht. De teksten zijn gecontroleerd aan de hand van nieuwe bronnen en op de website bijgewerkt. 9.1.3 Procedureel Historisch Inzicht: De Kadastrale Uitdaging van De Bilt Op woensdag 8 oktober 2025 is bij het RHC Vecht en Venen (heden het RA Noordwest Utrecht) in Breukelen extra kadasteronderzoek verricht. In het bijlagearchief van de gemeente De Bilt zijn kopieën aangetroffen van de kadastrale leggers van de gemeente De Bilt vanaf de jaren ’40 van de twintigste eeuw. Dit was noodzakelijk, aangezien de leggers van de gemeente De Bilt van de jaren ’40 tot 1970 niet zijn ingeladen in de Kadasterarchiefviewer van het Kadaster Nederland. De originele leggers bevinden zich in het Nationaal Archief in Emmen, waarbij nummers ontbreken. Het gemeentearchief De Bilt bood de meest complete informatie om deze onroerend goedgeschiedenis te reconstrueren. 9.1.4 Wat is een Kadastrale Hypotheken nr. 4 Akte De Kadastrale Hypotheken nr. 4 akte is een historisch document voor onroerend goed onderzoek. Waar kadastrale leggers de administratie van percelen bijhouden, legt de Kadastrale Hypotheken nr. 4 akte de juridische basis vast voor wijzigingen in eigendom. Het document bevat de volledige tekst van notariële akten, zoals verkoop, boedelscheiding of hypotheken. Dit maakt het mogelijk om de financiële en erfrechtelijke motieven achter het bezit en de verkoop van de percelen van de familie Bosch van Drakestein te traceren. |
 Een kar in de studiezaal met vele Kadastrale Hypotheken nr. 4 registers van Het Utrechts |
9.2 Familie Van Tuyll van Serooskerken van Zuylen 9.2.1 Een Monumentale Afronding in 2025 Het jaar 2025 tekende de geschiedenis van de stichting als een bijzonder goed jaar, primair |
 Slot Zuylen te Oud-Zuilen (gem. Stichtse Vecht) in ca. 1600 naar een schilderij van Abel |
De basis voor dit succes lag in de grondige archiefstudie: vele archieven werden bezocht, 9.2.2 Online Architectuur en Inhoudelijke Validatie De digitale ontsluiting van de omvangrijke onderzoeksresultaten nam een aanvang in het Het gehele jaar 2025 stond in het teken van de inhoudelijke perfectionering van de pagina’s, 9.2.3 De Weg naar de Onlinegang In april 2025 volgde op advies de fijn afstelling van de beschrijvingen van de diverse 9.2.4 Herstel, Preventie en Onthullingen Later in de zomer van 2025 deed zich een cruciale leerervaring voor. Door onhandige navigatie |
 Portret van Carel Emanuel baron van Tuyll van Serooskerken (1775-1845), koper van de |
Tijdens een lang weekend in Leidschendam-Voorburg in het najaar van 2025 bleek uit Uiteindelijk kwam de hoofdpagina Slot Zuylen en de heerlijkheden’ op woensdag 29 oktober 11 Archiefbezoeken in 2025 en Gepland 2026 11.1 Landelijk: Rijksoverheid 11.1.1 Nationaal Archief Dit archief is het nationale geheugen van Nederland, hier ligt de hele landelijke geschiedenis 11.1.1.1 2025: Uitgevoerd Onderzoek In oktober 2025 zijn we sinds enige tijd weer naar dit archief gegaan. Onderwerp van |
 Een kar op de studiezaal van het Nationaal Archief op 22 oktober 2025. |
In het eerder uitgegeven jaarverslag over 2024 stond dat we geen plannen hadden om naar het Aantal bezoeken in 2025: 1 keer Voor mei 2026 staat weer een bezoek gepland aan het Nationaal Archief. Hier gaan we dan 11.2 Digitaal Portal: Kadaster (NL) Het Kadaster in Nederland is de overheidsorganisatie die al het bezit van onroerend goed en Maar hoe kom je nou aan een verwijzing naar zo’n Kadastrale Hypotheken nr. 4 register. 11.2.1 Kadaster Archiefviewer en Kadaster-On-Line Deze viewer gebruiken wij al jaren vanuit huis of op locatie. Bij een dergelijk ontdekking of In 2025 hebben wij via de viewer aanvullend en waardevol onderzoek kunnen doen naar In de Kadasterachiefviewer hebben we begin 2025 ruimschoots onderzoek verricht naar het We hebben ook uitgebreid kadasteronderzoek verricht vanaf 1832 naar de huisjes van ,,De Ook het bezit van de vroegere Houtense notaris Aaldrik Buurma en de familie Waller hebben |
 De Visserswoningen aan de Vlondertuin op 17 december 2011. |
** 11.2.1.2 2026: Geplande Projecten Zowel van de familie Bosch als van Van Tuyll hebben we nog wat Kadastrale Hypotheken nr. 4 Voor dit gebied werken we voornamelijk met Het Utrechts Archief aan de Alexander 11.3.1 Het Utrechts Archief In het Jaarverslag 2025 is een centrale plaats ingeruimd voor het omvangrijke 11.3.1.1 2025: Uitgevoerd Onderzoek Gedurende 2025 stond het archiefonderzoek bij Het Utrechts Archief (HUA) — dat vrijwel |
 Sander op een donderdagavond bij Het Utrechts Archief hobbymatig aan het werk. Bron: Pieta |
11.3.1.1.1 Families, Forten en Recordprestaties De initiële focus lag op de Kadastrale Hypotheken nr. 4 akten, waarbij de bezittingen van de |
 Een van de onderzochte onderwerpen in de Kadstrale Hypotheken nr. 4 register is de |
11.3.1.1.2 Een Waardige Bestemming voor de Nalatenschap De Keijzer Op dinsdagmiddag 25 maart 2025 waren de omstandigheden qua bezoek aan Het Utrechts De overgedragen stukken van De Keijzer bieden een uniek en diepgaand historisch inzicht in 11.3.1.1.3 Adellijk Bezit en Vastgoedonderzoek Parallel aan het infrastructuurwerk is gedetailleerd archiefwerk verricht naar het onroerend 11.3.1.1.4 Uniek Historisch Inzicht & Mijlpalen De productiviteit van 2025 leidde tot twee bijzondere mijlpalen bij HUA. Op woensdag |
 Sander met het 7.000ste onderzochte dossier van SHH bij Het Utrechts Archief, in zijn hand |
11.3.1.1.5 Waterstaat en Gemeentelijke Archieven Daarnaast bood het archief van Provinciale Waterstaat van Utrecht een schat aan informatie. Het resultaat van deze intensieve archiefdagen is een rijk gedocumenteerd en samenhangend Aantal bezoeken in 2025: 19 keer 11.3.1.2 2026: Geplande Projecten In 2026 zet de stichting haar cruciale onderzoek bij Het Utrechts Archief (HUA) weer voort. 11.3.1.2.1 Stedelijke Ontwikkeling en Infrastructuur van Utrecht Het primaire doel is om een gedetailleerd beeld te verkrijgen van de groei en infrastructuur 11.3.1.2.2 De Ontwikkeling van Houten Noord Een zwaartepunt in 2026 ligt op het ontrafelen van de basis van de lokale transformatie. 11.3.1.2.3 Provinciale Waterstaat en Ruimtelijke Ordening Ter aanvulling op de gemeentelijke dossiers wordt de focus op de Provinciale Waterstaat van 11.3.1.2.4 Regionale Context Ten slotte zal het onderzoek in 2026 worden gecompleteerd met de raadpleging van de 12 Regio: Zuid-Utrecht Onder de regio Zuid-Utrecht vallen de gemeenten in het Kromme Rijngebied, Utrechtse 12.1.1 Regionaal Archief Zuid-Utrecht Naast de centrale archieven van de provincie, vormde het Regionaal Archief Zuid-Utrecht |
 Bij een van onze terugreizen naar Utrecht vanaf Wijk bij Duurstede, kwam het in de zomer |
Ons onderzoek bij het RAZU was erop gericht de lokale diepgang te verkrijgen die de 12.1.1.1 2025: Uitgevoerd Onderzoek Gedurende 2025 stond ons onderzoek bij het Regionaal Archief Zuid Utrecht (RAZU) in Wijk Later in het jaar, op woensdag 20 augustus 2025, behaalden wij een nieuw dagrecord met de Eind 2025 bereikten we een bijzondere mijlpaal: het 5000ste onderzochte dossier bij deze 12.1.1.3 Herstel van Historische Data: Het Project 2017 In 2025 is een cruciaal project gestart om de archiefdossiers van vóór 2017 opnieuw te 12.1.1.4 Innovatieve Werkwijze en Toekomstige Publicatie Dit heronderzoek, dat naar verwachting tot eind 2027 zal voortduren, wordt selectiever en 12.1.2 Thematisch en Notarieel Onderzoek In 2025 lag de focus verder op diepgravend thematisch onderzoek. Wij hebben ons toegespitst ● Onroerend Goederen Gemeente Houten: onderzoek naar het vastgoed uit de 19e eeuw ● Kerkelijk Bezit: uitgebreide studie van het onroerend goed van de Nederlandse ● Familieonderzoek: de diverse akten en dossiers van de familie Van Schermbeek ● Overige Dossiers: Wij onderzochten monumentendossiers (restauraties), stukken over |
 De heren Sander van Scherpenzeel en direceur-archivaris Wietse Bakker van het Regionaal |
Het onderzoek naar de stukken betreffende het overnemen van wegvakken in onderhoud en Aantal bezoeken in 2025: 12 keer 12.1.2.1 2026: Geplande Projecten De Stichting Houtense Hodoniemen (SHH) zal in 2026 het archiefwerk bij het Regionaal 12.1.2.2 Herhaling en Uitbreiding van Onderzoek In navolging van de succesvolle herziening van de Houtense dossiers uit de periode vóór 2017, 12.1.2.3 Nieuwe Focus: Groei van Houten Naast het herstelwerk, zullen wij ons in 2026 toeleggen op het onderzoeken van diverse 12.1.3 Regionaal Historisch Centrum Rijnstreek en Lopikerwaard 12.1.3.1 Een Toegankelijke en Gastvrije Vestiging Het Regionaal Historisch Centrum (RHC) Rijnstreek en Lopikerwaard in Woerden heeft in 12.1.3.2 Sociale en Functionele Waarde De prettige sfeer in het archief strekt zich uit tot de kantine, waar SHH-voorzitter Sander van |
 Boerderij Den Oord in 1983, toenmalig aan de Utrechtseweg, heden aan de Tarwe-oord 2, 2A |
12.1.3.3 Onmisbaar voor Houtens Erfgoed Het jaar 2025 in Woerden stond in het teken van het verzekeren van de kwaliteit van onze 12.2 2025: Uitgevoerd Onderzoek Ook in 2025 stond een bezoek aan het Regionaal Historisch Centrum Rijnstreek en Aantal bezoeken in 2025: 3 keer 12.2.1 Hernieuwde Kwaliteit en Ontdekkingen Het unieke aan deze activiteit was de herbevestiging van gegevens uit dossiers die ruim tien Het meest waardevolle historische inzicht werd verkregen uit de dossiers over grondaankopen 12.3 2026: Geplande Projecten Hoewel het Regionaal Historisch Centrum (RHC) Rijnstreek en Lopikerwaard in 2025 van Wel staat vast dat het RHC een onmisbare bron blijft, met name vanwege de rijke collectie aan |
 Een middag op de studiezaal bij het Regionaal Historisch Centrum Rijnstreek en Lopikerwaard |
 De heren Frank Hettinga en Sander van Scherpenzeel, tijdens het bezoek aan het Erfgoed |
13 Regio Holland Rijnland Deze regio betreft de stad Leiden en omliggende gemeenten. 13.1 Erfgoed Leiden en Omstreken Erfgoed Leiden en Omstreken is een regionaal kennis- en adviescentrum voor Leiden en 13.1.1 2025: Uitgevoerd Onderzoek In 2025 zijn hebben we de boedelscheiding van de heer Abraham Hartevelt (1793-1866) uit Aantal bezoeken in 2025: 1 keer 13.1.2 2026: Geplande Projecten Voor het jaar 2026 zijn er geen plannen om naar deze archiefinstelling te gaan. In 2025 stond een bezoek aan het Regionaal Historisch Centrum (RHC) Vecht en Venen in Aantal bezoeken in 2025: 1 keer 14.1.1 2025: Uitgevoerd Onderzoek Op woensdag 8 oktober 2025 is een gericht archiefonderzoek uitgevoerd bij het RHC Vecht en De resultaten van dit onderzoek zijn van wezenlijk belang voor de Houtense 14.1.1.1 Kadastrale reconstructie en archivistische uitdagingen Daarnaast is er specifiek onderzoek gedaan in het bijlage-archief van de gemeente De Bilt naar 14.1.2 2026: Geplande Projecten Per 1 januari 2026 heeft het vertrouwde RHC Vecht en Venen een nieuwe koers ingezet onder 14.1.2.1 Focus op De Lage Vuursche en de Ridderoordse bossen Naast de kadastrale leggers is het onderzoek in 2026 verbreed naar specifieke dossiers binnen In het bijzonder de dossiers rondom Berg en Bosch en de Ridderoordse bossen hebben nieuwe 14.2 Regionaal Historisch Centrum Gooi en Vechtstreek te Hilversum De regio Gooi en Vechtstreek is gelegen in het zuidoostelijk gedeelte van de provincie Noord- |
 Een plattegrond van de ontgronding van de polders Kleine Koppel, Grote Koppel en Laagraven |
14.2.1 2025: Uitgevoerd Onderzoek In de jaren voor 2025 hebben we diverse beschrijvingen in de notariële akten gevonden in de Aantal bezoeken in 2025: 1 keer 14.2.2 2026: Geplande Projecten Voor het jaar 2026 zijn er geen plannen om naar deze archiefinstelling te gaan. 15 Regio: Utrechtse Heuvelrug Voor de regio Utrechtse Heuvelrug hanteren we een tweedeling. Voor de meest te 15.1 Gemeentearchief Zeist Het gemeentearchief Zeist beheert de archieven en de culturele historie van die plaats. Zeist 15.1.1 2025: Uitgevoerd Onderzoek In 2025 hebben we vooral enkele verwijzingen gevonden in de kadastrale hypotheken nr. 4 15.1.2 2026: Geplande Projecten In zomer zijn wij van plan eenmalig een bezoek te brengen aan het gemeentearchief Zeist om 16.1 Archief Amstel, Gooi en Vecht Het Waterschap Amstel, Gooi en Vecht is een cruciale waterbeheerder in het hart van De kerntaken van het waterschap zijn essentieel voor de veiligheid en leefbaarheid in dit 16.1.1 2025: Uitgevoerd Onderzoek Het jaar 2025 markeerde een memorabele mijlpaal in onze geschiedkundige inspanningen, |
 De Buitenweghse Korenmolen te Westbroek, in eerdere periode was de ondergrond in bezit |
 De plek op de studiezaal op de tijdelijke locatie van Erfgoed Leiden in het hoofdkantoor van |
16.1.2 2026: Geplande Projecten Hoewel dit verslag terugblikt op 2025, blijven onze ambities groot. Tijdens de redactie van dit In deze regio doet Stichting Houtense Hodoniemen nog regelmatig onderzoek. Het betreft 17.1 Archief Eemland te Amersfoort Het Archief Eemland te Amersfoort beheert de archieven van de gemeenten 17.1.1 2025: Uitgevoerd Onderzoek In april 2024 was het Archief Eemland weer eens aan de beurt. In 2025 hebben we online via Aantal bezoeken in 2025: 0 keer 17.1.2 2026: Geplande Projecten Onze planning is om in 2026 dit archief maar liefst driemaal te bezoeken. De notariële akten |
 De vele tientallen dossiers en notariële akten die we doorgenomen hebben bij het Regionaal |
18 Regio: Zuid/Oost/Rivierenland/Veluwe Zuid/Gelderse Vallei Deze regio is voor de stichting van tijd tot tijd van groot belang voor nader onderzoek. Daarnaast bestrijkt het onderzoek de Zuid-Veluwe, waartoe plaatsen zoals Arnhem, 18.1 Regionaal Archief Rivierenland te Tiel Deze archiefinstelling beheert onder andere de gemeentearchieven van Tiel en andere 18.1.1 2025: Uitgevoerd Onderzoek In 2025 hebben we diverse archiefbeschrijvingen gevonden en verzameld in de archiefbank 18.1.2 2026: Geplande Projecten Het is niet zeker of we dit project al in 2026 oppakken, het staat op de planning maar het kan 18.1.3 Gemeentearchief Ede Het Gemeentearchief Ede en Scherpenzeel is het gezamenlijke archief van de Nederlandse 18.1.4 2025: Uitgevoerd Onderzoek Dit gemeentearchief heeft al vele jaren geleden zijn notariële akten gedigitaliseerd en 18.1.5 2026: Geplande Projecten In 2026 hebben we diverse negentiende eeuwse akten verwerkt met behulp van ons AI Gemini Voor 2026 zijn er geen plannen om dit archief fysiek als digitaal nog eens te bezoeken. 18.2 Regio: Noord-Brabant Noord Voor de stichting is de regio ’s-Hertogenbosch ook een belangrijk interesse en Van 1 oktober 1856 tot 25 mei 1894 was de heer jhr. Paulus Jan Bosch van Drakestein de 18.2.1 Erfgoed ’s-Hertogenbosch Beheert vooral de gemeentearchieven van de stad en de diverse plaatsen rondom de stad ’s- 18.2.2 2025: Uitgevoerd Onderzoek Bij het nader inventariseren van de bezittingen afkomstig van jhr. Paulus Jan Bosch van |
 De Sint Johannes de Doperkerk te Sint Jansteen. |
 Het gemeentehuis van Hilversum van architect Dudok, hier is het Regionaal Historisch |
18.2.3 2026: Geplande Projecten Diverse kadastrale beschrijving (qua bezittingen) staan nog in onze sheet om verder te 18.2.4 Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC) Deze archiefinstelling is ook gevestigd in ’s-Hertogenbosch, zij beheren de archieven van 18.2.5 2025: Uitgevoerd Onderzoek Hier zijn we een aantal keren digitaal op bezoek geweest om een Kadastrale Hypotheken nr. 4 Aantal bezoeken in 2025: 0 keer BHIC Aantal bezoeken in 2025: 0 keer 18.2.7 Archief Overig In 2025 aantal onderzochte dossiers: 1429 Bij diverse archiefdiensten hebben we verzoeken tot digitalisering gedaan van dossiers. Bijlage E 18.3 Ontwikkelingen SHH-website In het verslagjaar 2025 is de website van onze stichting uitvoerig in beweging geweest. Deze 18.3.1 Steenwaard te Tull en ’t Waal 18.3.1.1 Een Koninklijke Ontdekking in de Steenwaard Het jaar 2025 kende een vliegende start toen wij door de heer Thomas Sukking, een |
 ‘Een perceel landt genaemt den Steenweert: gelegen tegen Culemborch op 4 en 5 mei 1615’, |
18.3.1.2 Van Kapittelgrond naar Prinselijk Bezit Deze ontdekking heeft ons genoodzaakt om een lang gekoesterde historische aanname te |
 Portret van stadhouder Willem V der Nederlanden, omstreeks 1790. |
 Het Eemhuis te Amersfoort, hier zijn het Archief Eemland, de bibliotheek en Kunsthal Kade |
18.3.1.3 Digitale Actualisatie en Visuele Verrijking De verworven kennis is door de stichting direct aangewend om onze geschiedschrijving te 18.3.2 Akten en Kadastrale Hypotheken nr. 4 en AI In deze paragraaf leest u meer over hoe AI het onderzoek en de uitwerking van ons materiaal 18.3.2.1 De Digitale Renaissance: Implementatie van Artificiële Intelligentie Het jaar 2025 markeert een historisch keerpunt voor onze stichting met de structurele 18.3.2.2 Een Voortreffelijke Nauwkeurigheid en Uniformiteit Voor het omzetten van complexe historische documenten naar digitale tekst hebben wij na sjabloon ontwikkeld. Dit specifieke protocol stelt ons in staat om alle akten, 18.3.2.3 Ethische Waarbogen en Historisch Inzicht De grootschalige ontsluiting van deze bronnen via onze website gebeurt vanzelfsprekend met 18.3.3 Familie De Wijkerslooth Eind maart 2025 viel het ons op in de websitestatistieken dat er via Google veelvuldig werd |
 Portret van de heer jhr. Franciscus Johannes de Wijkerslooth de Weerdesteyn (1938-2019), hij was de laatste Heer van Wulven. |
18.3.4 Historische Namen beter toegepast In het afgelopen jaar heeft de stichting een belangrijke kwaliteitsslag gemaakt in de Deze verfijning is tot stand gekomen door een innovatieve kruisbestuiving tussen historisch 18.3.5 Akten scannen Camscanner Een digitale versnelling in de ontsluiting van Houtens erfgoed |
 Familiewapen De Wijkerslooth de Weerdesteyn. |
De unieke meerwaarde van deze werkwijze voor de Houtense geschiedschrijving is evident: 18.3.6 Kasteelterrein Oude Heemstede (Heijmijer van Heemstede) In mei 2025 leverde ons diepgaande kadastrale onderzoek naar het oorspronkelijke |
 Kasteel Drakensteyn door Cornelis Johannes Steenberghe (1859–1939). |
Uit de gevonden Kadastrale Hypotheken nr. 4 akten blijkt dat de familie Heijmeijer pas in 18.3.7 Straatnaampagina’s De straatnaampagina’s zijn voor onze stichting en onderzoek de kern van de zaak waarop we 18.3.7.1 Straatnamen Volksmond en Niet Officieel Benaamd Met deze pagina zijn we in 2025 en 2026 al geruime tijd bezig, hier en daar moet er nog verder |
 Gezicht op het oude kasteel Heemstede bij Jutphaas, nabij de grens tussen de gemeenten |
18.3.7.2 Straatnamen Ontsluitingswegen - Bruggen en Viaducten Met deze pagina waren we eerder begonnen, maar door andere prioriteiten en te onderzoeken 18.3.8 Akte fragmenten met Irfanview In de middels vele jaren publiceren we de vele akten door middel van pdf-downloads, alleen 18.3.9 Straatnamen Onderzoeksjubileum Op zaterdag 9 augustus 2025 markeerden wij een bijzonder jubileum: exact twintig jaar nadat 18.4 Nieuwe Straatnamen Sinds 2011 volgen we actief de ontwikkeling van de straatnaamgeving binnen de gemeente Houten. De stichting staat los van deze adviesrol. Echter, de uitgebreide kennis van archieven |
 Straatnaambord Kolenplaats in het Oude Dorp in het voorjaar van 2026, de net opgeleverde |
18.5 SHH-Social Mediastatistieken: In deze paragraaf leest u meer over de statistieken van de diverse Social mediakanalen. 18.5.1 Facebook, Instagram en Bluesky Al vele jaren houdt de stichting zijn activiteiten bij door middel van foto en berichten 18.5.2 Bluesky/Twitter Zoals in het voorgaande jaarverslag al werd geanticipeerd, heeft de stichting in het Deze ervaring leverde ons een krachtig historisch inzicht op: de digitale Daarom zullen wij in de komende jaarverslagen Twitter en Bluesky niet meer De Facebook-pagina is voor ons een van de meest succesvolle bronnen om onze bevindingen Hoe leuk en mooi die berichten er ook uitzien, we leren nog steeds van het zelf goed Het bericht wat men vrijwel altijd leest op Facebook is hierna vaak als kopie doorgekoppeld 314 personen vinden ons leuk 329 personen volgen ons Een kleine stijging van volgers en mensen die ons profiel leuk vinden. 18.5.4 Instagram Berichten op Instagram zijn een doorkoppeling (kopie) van de berichtgeving afkomstig van Het Instagram-account van de stichting 18.5.5 Linkedin Op linkedin is niet helemaal duidelijk hoeveel mensen ons berichten volgen. De berichten |
 Grafiek van het aantal Actieve gebruikers, Nieuwe gebruikers en de Gemiddelde |
 Straatnaambord Schildersgang in het Oude Dorp in het voorjaar van 2026, de net opgeleverde |
 Lijst van de meeste populaire webpagina’s op onze website, de indexpagina daargelaten als |
 Straatnaambord Kolensteeg in het Oude Dorp in het voorjaar van 2026, de net opgeleverde |
18.6 Nawoord Met het voltooien van dit jaarverslag blikken wij terug op een periode waarin de grenzen van Dankwoord en Toekomstvisie De realisatie van dit verslag en de achterliggende onderzoeken zou onmogelijk zijn geweest |
 Logo (SHH). |
Jaarverslag 2026 en Vooruitzien 2027
Bondige versie (download)
Uitgebreid Verslag